Nederland en de Verenigde Naties

Nederland en de Verenigde Naties

Ondanks dat Nederland een klein land is, speelt het een grote rol binnen de Verenigde Naties. Het was één van de landen die bij het ontstaan van de organisatie betrokken was en heeft in de zeven decennia dat de VN bestaat veel bijgedragen aan diens debatten en praktische missies. Vandaag de dag heeft Nederland een uitgebreide Permanente Missie (PM) bij de VN die binnen de diverse VN-bestuursorganen adviseert op politieke, economische, sociale en militaire thema’s en daarnaast ook de terugkoppeling over VN-besluiten naar het Nederlandse parlement voor haar rekening neemt. We kijken in dit artikel kort naar de Nederlandse bijdrage binnen de VN en de taken van de PM en de Permanent Vertegenwoordiger, Karel van Oosterom.

De geschiedenis van Nederland en de VN

Nederland was vanaf het begin bij de Verenigde Naties betrokken. In 1942, toen de Tweede Wereldoorlog op zijn toppunt was, werd in Amerika een multilaterale bijeenkomst georganiseerd om te werken aan een “Verklaring van de Verenigde Naties” die ervoor zou moeten zorgen dat er nooit weer een dergelijke oorlog zou uitbreken. Hieraan namen 26 landen deel, waaronder Nederland, en de Verklaring leidde uiteindelijk tot de stichting van de organisatie de Verenigde Naties in 1945. Ook hier was Nederland aanwezig om te helpen bij het schetsen van de kaders voor de nieuwe wereldorganisatie. Sindsdien heeft ons land zich laten gelden als een waardevol VN-lid. Nederland ondersteunt bij vredesmissies, heeft legio leningen verstrekt aan armere landen en maakt zich hard voor de bescherming van de mensenrechten en het milieu.

De Nederlandse Permanente Missie bij de VN

Iedere VN-lidstaat heeft een vast team van diplomaten die iedere dag binnen de VN aan het werk zijn om de positie van de lidstaat over het voetlicht te brengen. Zo ook Nederland. Momenteel is er een Permanente Missie van dertig personen werkzaam bij de VN in New York. Hiervan is de helft diplomaat en de helft administratieve ondersteuning. De leider van het team is de Permanent Vertegenwoordiger; dit is sinds drie jaar Karel van Oosterom (1958). Van Oosterom startte zijn diplomatieke carrière als medewerker van de Nederlandse ambassade in de Syrische stad Damascus. Na ook enkele jaren te hebben gewerkt op de ambassade in Ottawa, Canada, keerde Van Oosterom terug naar Nederland en ging hij aan de slag als adviseur binnen het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Kort daarna werd hij adviseur voor de Nederlandse premier, een positie die hij vijf jaar hield.

Taken van de Permanente Missie

De PM vertegenwoordigt Nederland in de breedste zin van het woord. De diplomaten van de Missie brengen in zoveel mogelijk VN-meetings en –debatten het Nederlandse standpunt naar voren en om de meetings heen lobbyen zij voor politieke steun voor deze standpunten en netwerken zij met andere organisaties, NGO’s en onderwijsinstellingen. Ook presenteren de diplomaten, die allemaal gespecialiseerd zijn in verschillende bestuurlijke thema’s, adviezen over de ontwikkelingen binnen de VN. Zij zijn daarvoor ingedeeld in verschillende secties, waaronder de Politieke Sectie, de Economische en Sociale Sectie en de Militaire Sectie. Tot slot geeft de PM terugkoppeling over de verschillende VN-besluiten naar de Nederlandse regering en het parlement. Zij is dus de schakel tussen de nationale en internationale politiek.